CĂN CỨ ĐỂ XÁC ĐỊNH CÓ PHẢI CHỊU TRÁCH NHIỆM HÌNH SỰ HAY KHÔNG?

Câu hỏi:

Vừa qua nhân dịp có tiệc sinh nhật người bạn trong Cty tôi có uống một ít bia, sau khi từ quán ăn ở Quận 3 về nhà, ngang qua đoạn đường Hai Bà Trưng, Quận 1 giáp với Quận 3, Tp. Hồ Chí Minh tôi đã thiếu quan sát và để xảy ra va chạm với một người phụ nữ đi bộ ngược chiều theo hướng lưu thông của tôi, hậu quả làm chị Q. bị thương, ngay sau khi gây ra tai nạn tôi đã cùng hai người khác có mặt tại đó đưa chị Q vào bệnh viện Quận 1 cấp cứu. Sau gần một tuần điều trị tại đây, hiện nay sức khỏe của chị Q đã bình phục, bác sĩ thông báo có thể xuất viện về nhà dưỡng bệnh. Tôi đã chủ động trả hết toàn bộ tiền viện phí cho chị Q cũng như gửi một ít tiền cho gia đình chị để tiện chăm sóc khi chị nghĩ tại nhà.. Nhưng tôi có một thắc mắc sau: theo quy định của pháp luật hình sự hiện nay thì tôi có chịu trách nhiệm hình sự cho hành vi trên của mình không? Vì tôi có nghe được thông tin là: “ông Bác họ của chị Q có bảo nó (tôi) uống rượu mà chạy xe ẩu và còn gây tai nạn như vậy, gửi đơn kiện ra Tòa cho nó ngồi tù đi”.  Vậy, mong luật sư giải đáp thắc mắc của tôi nêu trên.Tôi xin cảm ơn luật sư.”_Bạn Huỳnh Nguyễn Công Q. Ngụ tại Quận Gò Vấp, Hồ Chí Minh. đã gửi câu hỏi.

Luật sư tư vấn:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi những thắc mắc của bạn đến chuyên mục tư vấn pháp luật của Công ty Luật Ta Pha. Với những thông tin bạn cung cấp Legal team đưa ra ý kiến tư vấn cho bạn như sau:

Theo như tình huống nêu trên của bạn, vì bạn không nêu rõ chị Q (người bị hại) bị tổn hại sức khỏe bao nhiêu phần trăm, vì không được giám định. Cũng như bạn có uống một ít bia, nhưng đây chỉ là định lượng, bạn cũng không được cơ quan có chức năng xác định nồng độ cồn trong máu (khí thở) có vượt mức quy định hay không. Vì vậy Legal team xin được tư vấn cho bạn theo cách tổng quát nhất, vì cần phải có số liệu cụ thể thì mới xác định được bạn có vi phạm pháp luật hình sự hay không. Hay chỉ bị xử phạt về hành chính không thôi. Theo đó, quy định tại Điều 260 của Bộ luật hình sự năm 2015, để xác định hành vi của bạn có chịu trách nhiệm hình sự hay không phụ thuộc vào Văn bản giám định tổn thương cơ thể (sức khỏe) của Hội đồng giám định được pháp luật quy định, theo đó:

“Điều 260. Tội vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ

1.Người nào tham gia giao thông đường bộ mà vi phạm quy định về an toàn giao thông đường bộ thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

a) Làm chết 01 người hoặc gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 01 người với tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;

b) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe cho 02 người với tỷ lệ tổn thương cơ thể của mỗi người từ 31% đến 60%;

c) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe cho 03 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 61% đến 121%;

d) Gây thiệt hại về tài sản từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng.

2.Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 03 năm đến 10 năm:

a) Không có giấy phép lái xe theo quy định;

b) Trong tình trạng có sử dụng rượu, bia mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn vượt quá mức quy định hoặc có sử dụng chất ma túy hoặc các chất kích thích mạnh khác mà pháp luật cấm sử dụng;

c) Gây tai nạn rồi bỏ chạy để trốn tránh trách nhiệm hoặc cố ý không cứu giúp người bị nạn;

d) Không chấp hành hiệu lệnh của người điều khiển hoặc hướng dẫn giao thông;

đ) Làm chết 02 người;

e) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người với tỷ lệ tổn thương cơ thể của mỗi người 61% trở lên;

g) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 03 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 122% đến 200%;

h) Gây thiệt hại về tài sản từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng…”.

Vậy theo quy định trên thì người điều khiển phương tiện giao thông đường bộ trong tình trạng có sử dụng rượu, bia mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn vượt quá mức quy định là một trong những hành vi bị cấm. Mức nồng độ cồn tối đa được quy định tại khoản 8 Điều 8 Luật Giao thông đường bộ là:  50 miligam/100 mililít máu hoặc 0,25 miligam/1 lít khí thở. 

Người điều khiển phương tiện giao thông đường bộ trong tình trạng nồng độ cồn vượt quá quy định mà gây thiệt hại cho tính mạng, sức khỏe, tài sản của người khác thì có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định tại Điều 260 Bộ luật hình sự 2015 về Tội vi phạm quy định về điều khiển phương tiện giao thông đường bộ nếu thuộc một trong các trường hợp nêu trên. Ở đây bạn không có giám định tỉ lệ tổn thương cơ thể của người bị hại, cũng như không xác định được nồng độ cồn của bạn tại thời điểm gây tai nạn nên rất khó để áp dụng hay nói cách khác là bạn có vi phạm pháp luật hình sự hay không? Chúng tôi có thể tạm chia thành 02 trường hợp như sau:

Trường hợp một: Nếu việc bạn gây tại nạn trong tình trạng say rượu, bia là tình tiết định khung hình phạt quy định tại Điểm b Khoản 2 của Điều 260. Mặc dù bạn đã bồi thường thiệt hại về vật chất nhưng theo quy định của pháp luật, bạn vẫn phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi đã gây ra. Nếu cơ quan chức năng có căn cứ xác định được bạn vi phạm về nồng độ cồn khi tham gia giao thông, cũng như có xác nhận Giám định tổn thương sức khỏe của chị Q tại bệnh viện Quận 1 là trên 61% thì bạn phải chịu trách nhiệm hình sự cho hành vi của mình.

Còn đối với việc bạn đã khắc phục hậu quả sau tai nạn đối với chị Q, thì đây chỉ là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự của bạn mà thôi. Theo đó căn cứ vào Điều 51 Bộ luật hình sự 2015 quy định về các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự như sau:

“Điều 51. Các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự

1.Các tình tiết sau đây là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự:

a) Người phạm tội đã ngăn chặn hoặc làm giảm bớt tác hại của tội phạm;

b) Người phạm tội tự nguyện sửa chữa, bồi thường thiệt hại hoặc khắc phục hậu quả…”

Trường hợp hai:  Tương tự nếu cơ quan chức năng không thể xác định được bạn vi phạm về nồng độ cồn khi tham gia giao thông, và cũng không có xác nhận Giám định tổn thương sức khỏe của chị Q tại bệnh viện Quận 1 là bao nhiêu % thì sẽ không có căn cứ để nhận định bạn phải chịu trách nhiệm hình sự do hành vi bạn gây ra. 

Tóm lại, trong trường hợp này, bạn vẫn có thể phải chịu trách nhiệm hình sự về tội vi phạm quy định về điều khiển phương tiện giao thông đường bộ, quy định tại Điều 260 Bộ luật hình sự 2015. Nếu có căn cứ để xác định hành vi nêu trên của bạn là vi phạm pháp luật giao thông đường bộ như chúng tôi đã phân tích như trên.

Trên đây là ý kiến tư vấn của  Legal team về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo. Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng. 

Bientapvien.